پرسش از: efwe wertwert6 مه 2008

آقای سفیر،

من در مورد علت این که چرا دولت ایران جریان غنی سازی هسته ای را متوقف نمی کند و سعی دارد به سلاح های هسته ای دست یابد، دیدگاه متفاوتی دارم. همانطور که همه ما می دانیم، جمهوری اسلامی در مورد برنامه ها، نقشه ها و حتی موجودیت خود از هیچگونه پشتیبانی داخلی برخوردار نیست. در بسیاری از مناطق داخل کشور گروهای مخالف بسیاری که مخفیانه عمل می کنند وجود دارند. جمهوری اسلامی با تمایلات تمامت خواهی خود مشکلات بسیاری برای مردم، به بویژه طبقه زحمتکش آفریده (به موجب آمار خودشان اکثریت مردم در زیر خط فقر زندگی می کنند) چرا؟

1. به سبب ناتوانی در کنترل تورم
2. با به هدر دادن دارایی های ملی برای مقاصد شیطانی از قبیل حمایت از گروه های تروریست نظیر حزب الله، حماس و اخیرا گروه های شیعی در عراق
3. با به زندان افکندن و اعدام مخالفان و فعالان کارگری، به خاطر اعتراضاتی که می کنند
4. با تبعیض و خاصه خرجی که در سازمان های دولتی رایج است.

در این میان آنها برای این که بتوانند به حکومت مستبدانه خود ادامه دهند چه کار کرده اند؟ من فکر می کنم می توانم به پرسش پاسخ بگویم، آنها واقعا عاقلانه عمل می کنند؛ برای ادامه بقاء خود به هر کاری دست می زننند. آنها سرکوب را به عنوان سیاست در داخل کشور انتخاب کرده اند و در این کار واقعا مهارت دارند و از هنگام انقلاب تا به حال به این کار مشغول بوده اند. گام دیگر این است که چگونه به کشورهای دیگر اجازه مداخله ندهند؟ با ایجاد آشفتگی در افکار جهانی جمهوری اسلامی یک تروریست فطری نیست؛ مسئله در اینجا است که آنها همه کوشش خود را به هر نحوی که باشد به کار می برند تا توجه بین المللی را به سوی مناطق دیگر دنیا به عنوان مثال، لبنان، فلسطین و اخیرا عراق و افغانستان منحرف کنند. اما این اندازه هم کافی نبوده است. آنها به وسایل دیگر نیاز دارند تا خود را از سقوط حفظ کنند و از گزند در امان باشند. سلاح هسته ای برای این منظور پاسخ خوبی بود و تهدید موثری علیه کشورهای دیگر، بخصوص اسراییل به شمار می رفت. هیچکس و هیچ کشوری قادر به حمله به ایران اتمی نیست. آیا فکر نمی کنید که چنین باشد؟
در پایان من پرسشی دارم: آیا کشورهای غربی توانایی کنترل جمهوری اسلامی را که در برابر تعدادی مجازات های اقتصادی می جنگد و مقاومت می کند، دارند؟

با احترام
خوانندۀ عزیز،

از نامۀ شما سپاسگزارم. با نظر شما در این مورد که دستگاه رهبری ایران احتمالا به توانایی هسته ای به عنوان وسیله ای برای تقویت موضع خود بر مسند قدرت می نگرد و نهایتا به دستیابی به سلاح های هسته ای تا حدی برای جلوگیری از مداخلۀ خارجی در فعالیتهای خود چشم امید دوخته است، موافقم. در واقع این یکی از دلایل نگرانی ما از امکان دستیابی این دستگاه رهبری به سلاح های هسته است – ما از این بابت نگرانیم که این دستگاه رهبری در صورت مجهز شدن به سلاح هسته ای حتی بیشتر در امور کشورهای مستقل منطقه دخالت کند و بر حمایت خود از تروریسم بیفزاید. شکی نیست که چنانچه این کشورها، که هم اکنون نیز به بلای تروریسم گرفتارند، از بابت امنیت در داخل منطقه و درون مرزهای خود نگرانی داشته باشند، ثبات خاورمیانه کاهش خواهد یافت.

و برخلاف طرز تفکر کسانی که استدلال می کنند دستیابی به سلاح های هسته ای وضع امنیتی ایران را بهبود خواهد بخشید، پیگیری سلاح های هسته ای امنیت ایران را کاهش داده است. همسایگان نسبت به مقاصد دستگاه رهبری ایران احساس نگرانی می کنند و بدون شک در صدد بهبود وضع امنیت خود برای مقابله با بلندپروازی های سلطه جویانه ایران در منطقه هستند. اعتماد به همسایه ای که در پی دستیابی به سلاح هایی است که می توانند شما را نابود کنند، دشوار است. در زمانی که منطقه برای بهبود امنیت جمعی به مشارکت نیاز دارد، ازمیان بردن اعتماد عامل یاری دهنده ای نیست.

افزوده بر این، دستگاه رهبری ایران با تحمیل روزافزون مجازات های سخت تر از سوی دنیا، بیش از پیش در حال منزوی شدن است. ایران در حال رویگرداندن از پیشنهاد اروپا، روسیه، چین و ایالات متحده است که در بر دارندۀ مزایایی از نظر اقتصادی، فن آوری، سیاسی و انرژی است و اعتمادی را که برای بهبود امنیت ایران به گونه ای پایدار مورد نیاز ایران است به وجود خواهد آورد. هرچند که نتایج حاصل ازمجازات های اقتصادی حالتی بینابین داشته، منظور از مجازات های تعیین شده برای ایران قراردارن دستگاه رهبری کشور در برابر یک انتخاب روشن است. مقصود از آنها نشان دادن این واقعیت به رهبران ایران است که پیگیری سلاح های هسته ای برای بهبود امنیت رژیم اقدامی مبتنی بر گمراهی است، که پیگیری این سلاح ها وضع امنیت ایران را وخیم تر ساخته، و نیز برای روشن کردن این نکته است که راه درست برای تضمین بقای رژیم مشارکت با جامعۀ بین المللی و جلب اعتماد نسبت به صلح آمیز بودن برنامه هسته ای ایران است. تنها از این طریق است که دستگاه رهبری خواهد توانست گام هایی در جهت بهبود وضع اقتصاد ایران و جلب سرمایه گذاری های که وضع زندگی را برای تمامی ایران و مردمش بهبود خواهد بخشید، بردارد.
——-

پرسش از سحر
18 ژوئيه 2008

آقای سفیر(شولتی) عزیز،

نام من سحر است و من هماهنگ کنندۀ جایگاه اینترنتی تازه ای به نام ParsLoop به نشانی www.parsloop.com هستم. در عرصۀ بحث ما “نظرها، خبرها و سیاست”، گفتگو در بارۀ آزمایش اخیر موشکی ایران به بحث داغی پیرامون برنامۀ هسته ای ایران و موضع رسمی ایالات متحده در قبال این مسئله دامن زده است.
http://www.parsloop.com/root/farsi/-3/news-views–politics/-#idGeBxfzbMUMQXKpFkaNMA3w

آنچه به نظر می رسد این است که سوء تفاهمی وجود دارد که ما امیدواریم با پاسخ شما رفع شود. اینک چند پرسش:
- آیا ایالات متحده با دسترسی ایران به فن آوری هسته ای مخالف است؟
- از نظر بسیاری ازایرانیان فناوری هسته ای و غنی سازی اورانیوم با هم یکی هستند. تفاوت موجود چیست و چرا دنیا با غنی سازی در ایران مخالف است؟
- ایران می گوید که به غنی سازی برای تولید سوخت مورد احتیاج خود نیازدارد. کجای این کار نادرست است؟
- آیا کشورهایی با نیروگاه های هسته ای وجود دارند که سوخت هسته ای خود را تولید نمی کنند؟
- ایران می گوید اگر سوخت هسته ای را وارد کند، کشورهای خارجی می توانند از آن استفاده سیاسی کنند و هر وقت بخواهند از تحویل سوخت امتناع ورزند. چه تضمینی برای ایران وجود دارد که همیشه بتواند به سوخت هسته ای دسترسی داشته باشد؟
- شما تا چه حد نسبت به این که رویارویی هسته ای ایران از راه دیپلماسی حل شود خوشبین هستید؟
- من از شما برای پاسخی که به پرسش های مخاطبان ما خواهید داد بی نهایت ممنون خواهم بود. من پیوندی برای دسترسی به پاسخ های شما، در جایگاه اینترنتی خودمان ایجاد خواهم کرد.
با بهترین احترامات، سحر

پاسخ از گرگوری ال. شولتی
23 ژوئیه 2008

سحر عزیز،

از یادداشت شما و فرصتی که برای پیوستن به بحث خودتان به وجود آوردید سپاسگزارم. من هم اکنون در فرودگاه وین نشسته ام و منتظر پروازی برای رفتن به لندن هستم. از فرصت برای پرداختن به پرسش های شما استفاده می کنم.

1. ایالات متحده با حق ایران نسبت به فن آوری هسته ای مخالف نیست. در واقع ایالات متحده در ارائۀ پیشنهادی که در 4 ژوئیه توسط دکتر سولانا تسلیم شد و ایران را در توسعۀ توانایی های هسته ای غیر نظامی کمک می کند، به اروپا، چین و روسیه پیوسته است. ما همچنین از روسیه در تحویل سوخت هسته ای به نیروگاه بوشهر پشتیبانی کرده ایم تا بتواند برق برای مردم ایران تولید کند.
2. فن آوری غنی سازی اورانیوم برای نیروگاه هسته ای غیرنظامی ضرورتی ندارد. روسیه پیش از این سوخت تولید شده از اورانیوم با درجه غنای پایین برای نیروگاه در دست ساختمان بوشهر تحویل داده است. ایران از مرحلۀ ساختن نیروگاه های هسته ای دیگری دور است. سازمان ملل متحد و آژانس بین المللی انرژی اتمی IAEA) ) شتاب زدگی ایران را به منظورغنی سازی اورانیوم برای نیروگاه هایی که هنوز حتی ساخته نشده اند درک نمی کنند. در واقع این منشاء یک نگرانی جدی است، زیرا همان فن اوری می تواند برای تولید اورانیوم با درجه غنای بسیار بالا به منظور تولید یک بمب مورد استفاده قرار گیرد.
3. ایران با نقض تعهدات خود از نظر تدابیر ایمنی و خودداری از همکاری کامل با IAEA ، اعتماد جامعه بین المللی را از دست داده است. در نتیجه، شورای امنیت سازمان ملل متحد مقرر داشته است که ایران فعالیتهای غنی سازی خود را به عنوان اقدامی برای جلب اعتماد به حال تعلیق در آورد. این به معنای ازدست دادن حق غنی سازی یا امکان غنی سازی در آینده، هنگامی که ایران باید سوخت نیروگاه های خود را تامین کند نیست. اما به این معنی است که ایران باید فعالیت های غنی سازی خود را هم اکنون به حال تعلیق در آورد. شورای امنیت خود را به “تعلیق در برابر تعلیق” متعهد ساخته است. اگر ایران به تعلیق غنی سازی اورانیوم تن در دهد، شورای امنیت هم مجازات ها را به حال تعلیق در خواهد آورد.
4. اکثر کشورهای جهان که دارای انرژی هسته ای هستند، سوخت خود را وارد می کنند. این از نظر اقتصادی مقرون به صلاح است. بازار بین المللی سوخت هسته ای پرتنوع و رقابت آمیز است. این بازار بی شک یک دارای یک وضع انحصاری نیست. برای مثال به کرۀ جنوبی، کشوری در یک سطح پیشرفته فن آوری و با یک اقتصاد پر رونق، نگاه کنيد. این کشور دارای 20 راکتور است و 6 راکتور نیز در دست ساختمان دارد. 40 در صد از برق آن از نیروی هسته ای تامین می شود. کرۀ جنوبی سوخت هسته ای خود را وارد و با این کار مبالغ قابل توجهی صرفه جویی می کند.
5. بازار بین المللی بهترین ضمانت را در اختیار می گذارد. برای پشتیبانی از این بازار، کشورهای گروه 1+5 تضمین تحویل سوخت را پیشنهاد کرده اند. آنها همچنین پیشنهاد روسیه را به ایران برای پیوستن به یک مرکز بین المللی غنی سازی سوخت در روسیه مورد حمایت قرار داده اند.
6. من به خاطر ایران و به خاطر جهان خواستار یک راه حل دیپلماتیک هستم. من میل دارم خوشبین باشم ولی رجز خوانی های سیتزه جویانه رهبران ایران و ادامه رفتار تمرد آمیز آنها کار را دشوار می کند. بسیاری از چیزها به تصمیم رهبران ایران وابسته اند. جهان آنها را در برابر یک انتخاب روشن گذاشته است. یک نتیجه متکی بر مذاکره، با شروع کردن از تعلیق که یک رشته مزایای مهم فن آوری، اقتصادی و امنيتی را برای ایران به ارمغان خواهد آورد، یا ادامه سرپیچی و تمرد که به مجازات ها و انزوای بیشتر خواهد انجامید. همه ما خواهان آن هستیم که ایران به انتخاب درستی دست بزند.

من اخيراً نظرسنجی جالبی توسط بنياد ترويج دموکراسی در تهران را مطالعه کردم.  آنچه در ذيل می آيد نتيجه گيری هايی است که ممکن است برای شما جالب باشد: 

·        از آوريل 2008، تعداد افرادی که فکر می کنند ايران در حال حرکت “در مسير درستی” است از 45 درصد به 25 درصد نزول کرده است.  تقريباً 60 درصد از کسانی که در نظرسنجی شرکت کرده اند اکنون می گويند که کشور در “مسيری اشتباه” حرکت می کند.

·        درصد بزرگی از ايرانی هايی که در نظرسنجی شرکت کرده اند فکر می کنند که ايران بايد يک برنامه هسته ای غيرنظامی داشته باشد.  اما تعداد به مراتب کمتری فکر می کنند که ايران بايد برنامه سلاح هسته ای داشته باشد و اين تعداد نيز رو به کاهش است. 

·        تنها نيمی از آنها آگاه بودند که کشورهای P5+1  پيشنهاد کرده اند در صورتی که ايران غنی سازی خود را به تعليق درآورد و با آژانس بين المللی انرژی اتمی همکاری کند، به توسعه ساختار هسته ای ايران کمک کنند.

·        با وجود اين، درصد رو به رشدی – در حال حاضر 33 درصد- فکر می کنند که ايران بايد برای دستيابی به کمک های بين المللی غنی سازی را به تعليق درآورد.   

رايس، وزير خارجه، با اعزام ويليام برنز، معاون وزارت خارجه، برای ملحق شدن به خاوير سولانا و ديگر نمايندگان کشورهای P5+1  در نشست آنها با دکتر جليلی، مذاکره کننده امور هسته ای ايران، در نشست شنبه گذشته در ژنو، علامت مهمی فرستاد.  اين علامت دارای دو جنبه بود: نخست، آمادگی ما برای ملحق شدن به مذاکرات در باره مجموعه [پيشنهادی] که مزايايی واقعی برای ايران در بر خواهد داشت، شامل حمايت از برنامه هسته ای غيرنظامی، و دوم، نياز به اينکه رهبران ايران برای شروع آن مذاکرات غنی سازی اورانيوم خود را به تعليق درآورند.   

همانطور که خوانندگان اين وبلاگ آگاهی دارند، شورای امنيت سازمان ملل تعليق را الزام داشته است، و غنی سازی اورانيوم يک توانايی است که ايران به اين زودی ها برای برنامه هسته ای غيرنظامی بدان نيازی ندارد.  تعليق غنی سازی تعليق تحريمات را به دنبال خواهد داشت.  قصور در تعليق انزوا و تحريم های بيشتری به دنبال خواهد داشت.   

متأسفانه، بهترين توصيفی که از پاسخ دکتر جليلی به پيشنهادP5+1  شده است “غيرمستقيم” بوده است.  دکتر سولانا دو هفته ديگر با دکتر جليلی در تماس خواهد بود تا ببيند آيا ايران آماده است پاسخ جدی تری داشته باشد يا نه.  همه ما اميدواريم که رهبران تهران تصميم بگيرند مسير فعلی خود را تغيير داده  و ايران را “در مسير درست” قرار دهند. 

ایران در کار پیگیری فن آوری هسته ای به رعایت بالاترین سطح ایمنی نیاز دارد. یکی از راه هایی که می تواند به این امر تحقق بخشد پیوستن به کنوانسیون ایمنی هسته ای است.

یک سانحۀ هسته ای ممکن است به مردم و به محیط زیست کشور، و نیز به کشورهای همسایه، آسیب برساند و یک حادثۀ هسته ای در هر جایی از جهان می تواند آرزوهایی را که به نیروی هسته ای بسته شده است دچار ناکامی سازد.

برای تضمین ایمنی هسته ای به مجموعه ای از قوانین و ساختارهای تابع مقررات،منابع انسانی، تدابیر اطمینان بخش در کیفیت بالا، آمادگی برای مقابله با وضعیت اضطراری و آموزش نیاز هست. این کار به یک فرهنگ نیرومند درزمینه مسائل مربوط به ایمنی احتیاج دارد. همانگونه که البرادعی، مدیرکل آژانس انرژی اتمی (IAEA) توضیح داده است، “فن آوری قابل انتقال است، ولی فرهنگ ایمنی قابل انتقال نیست. این فرهنگ باید آموخته شود وریشه بگیرد.” دکتر دیل کلاین، مدیر عامل کمیسیون ضوابط هسته ای ایالات متحده این معنی را به شکل ساده تری ادا کرده است، “نیروی هسته ای برای آماتورها نیست.”

دکتر البرادعی در نشست مارس شورای IAEA گفت، “کشورهای عضو که برنامه های هسته ای را آغاز می کنند، باید از شرکت کنندگان فعال نظام ایمنی باشند.” یک بخش مهم نظام ایمنی همان کنوانسیون جهانی ایمنی هسته ای است. این کنوانسیون در سال 1996 به تصویب رسید و اکنون دارای 65 امضاء کننده است. کنوانسیون اکنون یک بخش اساسی از کوشش های بین المللی را برای دستیابی به یک سطح بالای ایمنی هسته ای و حفظ آن و پیشگیری از سوانح هسته ای یا محدود ساختن پی آمد های آنها تشکیل می دهد.

اعضای کنوانسیون ایمنی هسته ای در آوریل برای بازنگری در کوشش هایی که برای تضمین بالاترین سطح ایمنی هسته ای مورد نیاز است در وین گرد آمدند. توضیحات ایالات متحده که به وسیلۀ دکتر کلاین ارائه گردید چندین ساعت به طول انجامید و کوشش های عظیم ایالات متحده را به خاطر حصول اطمینان از ایمنی عملیات در رآکتورهای هسته ای ما به معرض نمایش گذاشت.

همه کشورهای دارندۀ قدرت هسته ای یا نیروگاه های هسته ای به استثنای یک کشور کنوانسیون ایمنی هسته ای را امضاء کرده اند. این استثناء جمهوری اسلامی ایران است. در گردهمایی آوریل، نماینده اسلونی که از جانب اتحادیه اروپا سخن می گفت از ایران خواست تا به کنوانسیون بپیوندد.

رهبران ایران خود را برای آغاز بهره برداری از نیروگاه بوشهر آماده می کنند. رآکتور بوشهر به وسیلۀ جامعۀ بین المللی پذیرفته شده است. قطعنامه های شورای امنیت سازمان ملل متحد این نیروگاه را [از تحریم] معاف کرده اند. این نیروگاه به عنوان یک طریقۀ مشروع برای دستیابی ایران به نیروی هسته ای تلقی شده است. با این همه، بسیاری از همسایگان ایران از بابت تدابیر ایمنی در بوشهر نگرانند. دیگر کشورها نیز در این نگرانی شریک هستند.
رهبران ایران می توانند این نگرانی های ناشی از ملاحظات ایمنی را با پیوستن به 65 کشور امضا کننده کنوانسیون ایمنی هسته ای ضمن کوشش برای ارتقاء بالاترین موازین ایمنی، کاهش دهند. این اقدامی است که به مصلحت مردم ایران، به مصلحت همسایگان ایران و به سود یک نظام نیرومند و جهانی ایمنی هسته ای است.

بستۀ جدیدی که توسط خاویر سولانا از سوی اتحادیه اروپا، ایالات متحده، روسیه و چین [به ایران] تسلیم شده حاوی پیشنهاد همکاری مسالمت آمیز با ایران برای استفاده صلح آمیز از انرژی اتمی است. مصلحت همه کشورهای ذینفع، بویژه ایران اقتضا می کند که این همکاری به ایمن ترین وجه ممکن به پیش رود.

من چند لحظه پیش ویلیام برنز، معاون وزیر خارجه [آمریکا در امور سیاسی] را از فرودگاه برداشتم. او از نظر اهمیت سومین مقام رسمی وزارت خارجه آمریکا است و برای یک روز مشاوره و دیدار با دکتر البرادعی به وین آمده است. سفیر برنز فردا برای پیوستن به دکتر سولانا نماینده اتحادیه اروپا برای دیدار با دکتر جلیلی از ایران به ژنو پرواز خواهد کرد.

حضور سفیر برنز در ژنو علامت مهمی خواهد بود. او برای شنیدن پاسخ ایران به آخرین پیشنهادی که دکتر سولانا از جانب اتحادیه اروپا، ایالات متحده، روسیه و چین ارائه کرد حضور خواهد داشت.  او در آنجا حضورخواهد یافت تا نشان دهد که ایالات متحده به طور کامل از پیشنهاد پشتیبانی میکند. و او در آنجا خواهد بود تا آمادگی ایالات متحده را برای پیوستن به گفتگوها، تنها در صورتی که رهبران ایران یک گام مهم در جهت اعتماد سازی بردارند، نشان دهد.  آن گام — تعلیق غنی سازی اورانیوم  — فعالیتی است که ایران برای هدایت برنامه هسته ای خود به آن نیازی ندارد ولی نقض کننده قطعنامه های شورای امنیت است.

گفتگوهای واقعی همراه با تعلیق [غنی سازی[ مزایای عمده ای برای ایران در بر دارد: تعلیق مجازات های اقتصادی و آغاز همکاری در تأمین انرژی هسته ای غیر نظامی و مسائل منطقه ای که مورد علاقۀ مشترک اند. در جهت عکس، موضع گیری و دفع الوقت فقط به انزوا و مجازات های بیشتری مانند مجازات هایی که اتحادیۀ اروپا برای بانک ملی درنظر گرفته است و تصمیم اخیر توتال فرانسه در پایان دادن به سرمایه گذاری خود در ایران، خواهد انجامید.

این فرصت مهمی برای شکستن بن بست دیپلماتیک است که می تواند هم به سود ایران و هم به سود جهان باشد. من امیداوارم که رهبران ایران آن را مغتنم شمارند.